कविता - कातळशिल्पांची अद्भुत सफर

कविता - कातळशिल्पांची अद्भुत सफर 

पर्वताच्या निःशब्द कुशीत

कातळशिल्पे जागी होती,

जणू युगांच्या कपाळी

स्मृतींची अक्षरे कोरली होती.

अश्मातून उमटणाऱ्या

त्या मूक आकृती,

मनाच्या अंतरंगात अलगद

चिंतनाचे दिवे पेटवत होत्या.

कोणत्या स्पर्शाने

हा कठोर खडक सजीव झाला असेल?

कुठल्या ध्यासांनी 

छिन्नीला स्वर लाभला असेल?

प्रत्येक रेषेमध्ये

एक काळ श्वास घेत होता,

प्रत्येक वळणामध्ये

परिश्रमांचे तेज झिरपत होते.

देव, दैत्य, नरनारी, जीवसृष्टी,

नर्तन, रण, स्नेह, वेदना,

साऱ्या छटा शैलपटावर उमटलेल्या,

तरीही चेतनेचे स्पंदन जाणवत होते.

त्या प्रतिमांच्या लोचनांत,

असीम युगांचे नभ दाटले होते,

अधरी मात्र

निवांत शांततेचा अथांग सागर होता.

मी त्या दृश्यांत हरवत गेलो,

आणि त्या मला उलगडत राहिल्या,

जणू अंतरी दडलेले

विस्मृतीत गेलेले आयुष्य 

पुन्हा जागवत गेल्या.

गार शिळांच्या सहवासात

माणुसकीचा स्पर्श लाभला,

प्रत्येक प्रहारातून

निर्मितीचा उजेड झळकला.

ही भ्रमंती फक्त

नेत्रसुखाची नव्हती,

ती आत्म्याला परंपरेच्या

मुळांशी नेणारी दिशा होती.

त्या पाषाणी वाटेवर

पावले नव्हे, जाणीवा चालत होत्या,

आणि युगांच्या पल्याडचे

अनमोल संकेत ऐकू येत होते.

त्या आकृत्यांनी सांगितलं—

कणखरतेतही स्निग्धता वसते,

निःशब्दतेतही आशय दडतो,

आणि कातळातही 

स्पंदन जिवंत असतं.

हा ठेवा आपल्या हाती

जतन करून पुढे न्यायचा आहे,

कारण त्या कोरीव गाथा

उद्याच्या पिढ्यांचा 

अमूल्य वारसा आहेत.

आपली परंपरा, आपली ओळख,

आपला ठसा, आपली साधना,

या शैलयात्रेच्या निनादात

अनंत काळापर्यंत घुमत राहोत—

कारण इथेच आपले 

काल आणि उद्याचे 

प्रतिबिंब दडलेले आहे.

©गुरुदत्त दिनकर वाकदेकर, मुंबई

दिनांक: १७/०४/२०२६ वेळ: ०३:२४